art · language

Ngobyek


ojek Erland Sibuea
Ojek karya Erland Sibuea

“Gak pingin njajal ta, Man?”

Diman ora nyauri, wong lanang iku pancet umek karo gaweane.

“Lumayan lho, model bensin karo pulsa thok. Mlakune yo iso sak wayah-wayah.”

Isuk-isuk nang nggon gaweane, Diman ditekani koncone jaman sekolah mbiyen. Koncone iku biyen kerjo dadi sales nang pabrik obat terus metu.

“Yo masio bendino gak iso podo olehe, ning lek diitung luwih akeh soko nyales.”

“Gak, aku tak nelateni iki ae.”

“Loh, gak perlu mbok tinggal gaweanmu iku. Ndobel. Koen mlaku isuk-isuk kae, opo bengi. Sedino oleh wolu wis cukup.”

“Trus lerene kapan?” Diman sing mau umek karo gaweane, ngadeg karo nyandak wedang kopine.

“Leren lek wis sugih. Urip pas-pasan kok mikir leren.”

Diman mesem. Wong lanang iku nyandak rokoke trus nawani nang koncone.

“Suwun,” saure koncone karo njupuk rokok siji.

Lek mau koncone semangat ngajaki Diman ngojek, saiki wong lanang loro iku ngenakno lek rokokan.

“Sik oleh rong sasi, mene tanggal 10 telu,” omonge koncone Diman pas ngerti Diman nyawang sepeda motore sing diparkir nang ngarep bengkel kerjone Diman.

“Yo mugo-mugo lancar,” saure Diman.

“Bojoku sing njaluk. Jawaku ngunu sing wingi ae cukup, masio gak matic tapi wis lunas.”

“Sing wingi mbok dol?”

“Ho oh. Wong mung cukup dingge DP karo dingge tuku klambi bojoku. Asline yo kesel ngene iki, ning yok opo maneh. Itung-itung dingge modal ngojek, saiki lek montore lawas sing numpak yo males.”

Diman mesem maneh. Diman sing nang omah yo mung nduwe sepeda motor lawas iso ngerti pikirane koncoku ugo bojone.

“Iyo, jenenge kerjo yo butuh modal. Sing penting iso dingge ubet.”

“Pingin sakjane aku koyok awakmu ngene iki. Urip sante, gak onok beban. Sakonoke.”

Diman ngguyu banter. Koncone sing mau pas kaet teko ketok semangat iku saiki selot soyo nglentruk.

“Sawang sinawang. Aku yo pingin nduwe montor anyar, koyok kaanmu, ning lek saiki gurung wani.”

“Koen kaet biyen gak seneng utang, iku sing aku gak iso, Man. Lek gak utang trus kapan iso nduwene? Warisan yo gak gablek. Gaji yo mung mepet dingge mangan karo mbayar kontrakan.”

“Lho, saiki kan wis nduwe modal. Iku dingge ngojek kan wis tepak, onok duwik mlaku.”

Koncone Diman ambegan dowo. Wong lanang umur telung puluh iku trus nyedot rokoke, suwi. Matane nyawang sepeda montore sing ketok mengkilap, mulus.

“Sakjane aku gak pingin metu soko kerjoanku biyen. Wingi sempat tak lakoni loro-lorone, tapi awakku ambyar. Nyeles mubeng, ngojek yo mubeng. Kakean ndok embong awakku rasane…”

Diman nepuk pundake koncone. Wong lanang iku balik nang gaweane, ngedep kayu sing kate digawe kursi.

“Kerjo yo kerjo, ning leren yo penting. Awak ki guduk robot,” omonge Diman.

“Koen yo sik seneng turu sore, Man?”

“Yo gak sore tho, jam songo biasane.”

“Yo iku aku sing gak iso. Aku kate Magrib kae mesti turu, ning bengi ngunu kae tangi. Lek mbiyen ngombe, saiki tak gawe mubeng golek penumpang.”

“Wis iso mandeg?”

Sing ditakoni mesem.

“Yo gurung iso diomong mandeg sih, ning gak ben dino.”

“Iku lek dingge tuku jamu lak lumayan sakjane.”

“Hahaha ngunu iku yo jamu, Man, jamuku. Cek lali karo cicilan, cek gak kepikiran terus karo omelane bojo.”

Ndelok koncone sing wis iso mulai ngguyu, Diman melu mesem.

“Onok obyekan gak, Man?”

“Ndok kene sepi. Iwak kae diobyek hehe…”

“Mancing la’an, iso dikumbah aku karo bojoku.”

“Opo yo, aku paling yo mung ngingu pithik karo iwak, sithik. Dingge jogo-jogo lek gak nduwe lawuh.”

Koncone Diman ngadeg. Wong lanang iku ngresiki clonone, nepuk-nepuk atek tangane. Jakete sing mau dicantolno nang tembok bengkel dijupuk trus digawe.

“Kene onok rondo sing kiro-kiro butuh gak?” takone karo ngguyu.

Diman ora nyauri. Wong lanang iku mung mesem nyawang koncone sing wis siap kate budal ngojek maneh.

“Suwun rokoke, Man. Dungakno oleh penumpang ayu sing butuh konco melekan heheehehe…”

Koncone Diman sing saiki wis nang nduwur sepeda motore iku pamit karo nggawe helme.

“Ati-ati,” saure Diman.

***

Advertisements
art · language

Mangan


Hendra Gunawan
Lukisan karya Hendra Gunawan

“Gaweo pecel, Mak.”

“Repot, suwi gawene.”

“Garek nggodok ae opo sing repot?”

“Sayure la’an, lha sambele?”

Bengi wayahe turu Diman njaluk mene dimasakno pecel. Wiji sing wis ngantuk, males repot rodo banter lek nyauri bojone.

“Sambele wis onok. Iku mau dikirim Lik Rah, aku lali omong. Ndok mejo pawon.”

Males nyauri, kalah karo ngantuk, Wiji meneng ae. Wong wedok iku langsung merem. Anake lanang yo wis nglipus lek turu.

“Sumuk.”

Diman sing kate nyusul merem bojone lagek ae ndeleh tangane nang pinggule bojone wis dibengoki maneh.

“Sumuk yo dicopot klambine,” saure Diman.

Ora nyauri, Wiji mung nggeser awake. Wong wedok sing wis kekeselen iku nggegeri bojone.

“Mak, ngicing.”

Tomin sing lagek tangi moro nang emake sing lagi masak.

“Ngising kono, mak e sik repot iki.”

“Ngicing, Mak.”

Lagi rewel, Tomin sing biasane gelem nang WC ndewe njaluk dikancani. Gelem ora gelem Wiji ngancani anake. Bojone durung ketok, ora krungu suwarane.

“Ojo dolenan banyu, gek ndang.”

“Adus sisan ya.”

Kadung teles ngising karo dolanan banyu, Tomin diadusi sisan karo emake. Mari ngadusi anake, Wiji nggendong Tomin nang kamar, kate diklambeni. Bojone sing kaet tangi ngolet-ngolet karo angop.

“Wis mateng, Mak.”

“Mateng opo, iki anake gak onok sing nyekel.”

Kebelet nguyuh, Diman ninggal bojone sing lagek umek macaki anake.

“Maem sik.”

“Nto.”

“Saiki.”

“Ndok Mbah.”

Tomin sing wingi dijanjeni embahe kate dijak dolan ora gelem dikon mangan. Arek lanang iku mlayu nang omahe embahe sing mung kacek pirang omah saka omahe.

“Ati-ati,” bengoke nang anake.

Diman sing mari nguyuh wis lungguh nang mejo makan. Wong lanang iku lagi ngenakno ngrokok.

“Kopiku endi, Mak.”

“Yo sik.”

Koyok sing dipingini bojone, isuk iki Wiji masak pecel. Nggodok sayur sih asline, wong sambel pecel garek nambahi banyu panas, ora gawe dewe. Sawi, capar digodok. Lawuhe tempe goreng karo ndog goreng dingge anake. Krupuk lek nggoreng dewe yo wis ono.

“Sawine londot ngene,” protese Diman.

“Yo iku mau anakmu njaluk dikancani ngising, kesuwen lek nggodok.”

“Tempe kok iso kecut ngene, tempe bosok ta iki?”

Ora mung protes sawi sing kemblondoten lek nggodok, tempe gorenge jare Diman yo ora enak. Wiji sing masakane diprotes langsung moro nyedek, njupuk tempe siji trus diemplok.

“Gak popo ngene lho. Iki lho tempe anyar, lekku tuku mau isuk.”

“Gak popo yok opo, jajalen sing iki,” omonge Diman karo ngelungno tempe sing wis dicakot.

“Gak enak yo dibuwak, lapo mbok kon mangan aku,” Wiji wis mulai mangkel.

Lagi pingin mangan pecel, Diman rodo gelo opo sing dicepakno bojone ora sesuai pingine.

“Lek gak doyan yo gak usah dipangan, ngko tak pangane dewe. Tuku pecel kono,” omonge Wiji ndelok rupane bojone sing ora enak.

Diman krungu omongane bojone langsung ndeleh tempene. Wong lanang iku mung nyawang bojone sing mrengut karo ngalih nang mburi. Mangkel karo bojone, Wiji milih ngalih nerusno lek umbah-umbah. Mari umbah-umbah wong wedok iku ndelok mejo makan. Piring gelas wis resik, ora ono nang nduwur mejo. Ora koyo biasane, lek bojone mari mangan piring gelas reged mesti sing nang duwur mejo. Tempe karo sayur yo wis kalong separo.

“Budal sik ya.”

Diman sing tibake wis adus pamit kate budal kerjo. Sing dipamiti sik mangkel ora nyauri.

“Sik lara atine?”

“Embuh.”

“Hehehe…ojo mrengut ae, meteng maneh embuh ngko.”

Mari nggawe mangkel isuk-isuk trus cengengesan trimo ditinggal ngalih karo Wiji timbang selot mangkel atine.

language

Umbah-Umbah


5
Rustamadji. Genre scene, 1960-s dari id.rbth.com

 

“Umbah-umbah ae gak bosen ta?”

Sing ditakoni meneng ae. Ben dino sing jenenge Wiji umbah-umbah iso ping pindo. Isuk karo sore. Nduwe arek cilik, regedan ora iso mandeg. Ono ae.

“Lek aku ngunu males, Ji. Uncalno londri lak uwes.”

Isuk iki pas lagi mepe kumbahan Wiji ketekan tamu. Dudu tamu adoh sih, mung saka kampung sebelah. Sik seduluran yoan.

“Lungguh sik, Mbak, ngko kecipratan banyu.”

“Gak, bosen lungguh ndok angkot mau.”

“Yo ngadeg ae mau wayahe.”

“Ndok angkot yok opo kate ngadeg, sundul ndasku.”

Wiji mesem. Wong wedok sing diceluk Mbak iku umure patang puluhan. Rambute sak pundak, ngembang. Clonone jeans ketat, dinduwuri kaos abang sing ora kalah metetet.

“Bojomu wis budal kerja ta?”

“Ho oh.”

“Gak pingin golek kerjoan liya ta?”

Wiji ora nyauri. Wong wedok iku nerusno lek mepe klambi.

“Mumpung sik enom. Lek pingin golek duit rodok akeh kan sik kuat. Gak usah Malaysia, Korea ae. Opo Taiwan yo iso. Bojomu lak pinter sih. Geleman yoan, mbarang-mbarang dicandak.”

“Gak, Mbak. Adoh soko keluarga ngko.”

“Yo adoh, ning gak suwi. Rong taun ae cukup kok. Wis mbalik iku ngko duite.”

Wiji nyandak embere sing wis kosong. Wong wedok iku ngajak tamune mlebu omah.

“Kopi ta teh, Mbak?”

“Kopi ae.”

Wiji nggawekno wedang kopi gawe tamune.

“Lek koen gak percoyo bojomu, yo koen ae sing budal. Iso yoan.”

“Lha anake kate melu sopo?”

“Lha kan onok bapake, moro tuwamu lak yo cedhek omahe. Pengorbanan, Ji. Anakmu umur piro kae?”

“Limang taun.”

“Lha iyo, kate mlebu sekolah. TK ae rung kroso, ngko lek wis SD, SMP, trus SMA. Opo gak pingin nguliahno anak yoan?”

“Yo pingin.”

“Mung depe thok, ngko dipotong saka gaji ben sasi. Setahun dipotong, mari ngunu yo utuh setahun kedua.”

Wiji ngelungno kopi nang tamune. Wong wedok iku melu lungguh nang amben pawone. Ora ngenteni ditawani, kopi panas langsung disruput.

“Duh, panas!”

“Sabar sik, Mbak, kaet umup iku mau banyune.”

Tamune Wiji ngelapi lambene atek tisu sing dijupuk saka tas e.

“Aku lek sik enom yo pingin mbalik maneh.”

“Sampeyan lak sik enom sih.”

“Yo wis gak. Gak payu sak umuranku ngene dadi TKW.”

Wiji mung meneng. Sakno mergo durung iso ngombe kopine, Wiji njupukno banyu putih dingge tamune. Wong wedok iku yo nyepaki gedang goreng.

“Gedang mau bengi iki, Mbak, tapi sik enak kok. Mau isuk tak angeti maneh.”

“Gawe dhewe ta?”

“Gak. Dikirime Mak e.”

Durung iso ngombe kopi, tamune Wiji nyandak gedang goreng. Karo mamah wong wedok iku semangat crito.

“Ben sasi bayarane paling sithik iku nem yuto, Ji. Bedo karo ndok kene. Kerjo nganti boyok mlungker oleh sak juta rong juta wis alhamdulilah.”

Masio asline yo ora pingin, ning Wiji akhire nakok.

“Mbayar piro?”

“Selawe. Iki termasuk murah, Ji. Biasane onok sing sampek seket juta.”

“Sakmunu yo akeh, Mbak. Dingge modal nang kene yo iso.”

“Modal usaha opo? Gawe mebel? Saingane akeh. Peralatane bojomu lak sik koyok ngunu. Mebel saiki peralatane apik-apik. Trus yo sopo sing butuh gawe kursi ben dino, paling rame lek kate riyoyo.”

Wiji ambekan rodo dowo. Ngunu iku ora perlu dijelasno nang tamune. Dheweke karo bojone wis sepakat, kerjo sing penting ditenani. Anak bojo ora kleleran, ora kasih sayang mergo ditunggu bapak emake.

“Aku ngerti, mesti mikire eman tho? Jenenge ae modal, ning mesti mbalike. Lek mikir gak gelem kerjo adoh mergo sakno anak bojo, ning uripmu ngene-ngene ae lak yo tambah eman sih. Ndeloken koen saiki, isuk nganti sore opo penggaweanmu? Paling umbah-umbah, masak, ngresiki omah, ngunu ae kan? Duit mung ngenteni dikei bojo, sing yo paling gak mesti tho? Lek koen utowo bojomu iso oleh penggawean sing nggenah kan enak. Tuku mesin cuci, opo diuncalno londri. Gak usah repot masak, tuku nang warung yo akeh.”

Wiji meneng. Wong wedok iku mung ngrungokno. Kesel lek omong, gedang karo kopine yo wis entek, akhire tamune Wiji pamit.

“Yo wis ngunu ae, ngko lek pingin kabarono aku. Pikiren sing temenan, mumpung sik enom.”

Wiji mung manthuk karo ngeterno tamune metu.

“Iki sik resik, ojo dicampuri regedan.”

Ora omong, Diman nyandak klambine sing mau kate diteleh nduwur kasur awor klambi sing dilempiti bojone.

“Ojo dicantolno kono, ndok jeding kono.”

Sik meneng, Diman sing mau kaet ae kate nyantolno klambi nang hanger mburi lemari langsung bablas nang jeding.

“Anduke teles, ojo diteleh kono.”

“Nggih, Den Ayu.”

“Ben dino yo sik gak apal ae,” Wiji ngomel.

“Ben dino ngene yo awakmu sik sayang.”

“Mbelgedes,” saure Wiji.

Mari mbalekno anduke nang sampiran mburi omah, Diman mbalik kamar.

“Ben dino ngomel ae gak kesel ta?”

“Ben dino nggarai wong ngomel gak pingin berubah ta?”

“Wouh hehe…hehe.”

Ora nyauri, Diman malah cengengesan.

“Aku ben dino kerjo yo gak ngomel,” omonge Diman karo gletakan nang kasur.

“Ho oh, aku ben dino yo mung tura-turu.”

“He…he…he. Gak. Gak popo ngomel, umbah-umbah ancen kesel kok.”

Wiji mung nyebek. Wong wedok iku sik nerusno lek nglempiti klambi.

“Suk tuku mesin cuci.”

“Ngge opo. Ngene ae enak, dingge olahraga.”

“Yo ojo. Olahraga kok umbah-umbah, olahraga iku senam, erobik kae.”

“Halah, koyok oleh-oleho ae.”

“Loh, yo oleh. Kapan aku nglarang awakmu senam?”

“Wingi aku kate renang gak mbok olehi.”

Diman mesem.

“Yo seje. Wong awakmu gak iso renang kok. Senam oleh.”

Wiji mlengos.

“Alasan.”

Diman mesam-mesem.

“Ayo olahraga sik kene, karo aku,” ajake karo sik mesam-mesem.

“Males, mending umbah-umbah,” omonge Wiji karo metu saka kamar.

language

Renang


wiji

“Pak, ayo renang.”

Diman nyawang bojone. Isuk, lagi enak-enak ngopi bojone moro ngajak renang.

“Renang opo, wong mesti mendelep ngunu.”

“Makane ajarono.”

“Arek cilik diajari, lha lek wis sak podo awakmu yo angel.”

“Ngomong ae gak gelem ngajari.”

Wiji mecucu. Wong wedok sing mau ketok sumringah iku langsung mbetutut lambene. Ora mung mecucu, Wiji mbalik mlebu nang njero omah. Bojone sing lagi nang emper ditinggal. Ora let suwi, Tomin metu. Arek lanang iku nyedeki bapake.

“Pak, ayo lenang.”

“Wis adus ngunu lho.”

“Gak adus, lenang.”

“Lha iyo, renang kan ngko teles. Lha iki wis wangi ngene.”

“Ayo lenang!”

Ora trimo saurane bapake, Tomin ngamuk. Arek cilik iku kroncalan digondeli bapake.

“Renang nang mburi ae ya?”

“Emoh.”

Mburi omahe Diman ono kolam iwak. Masio ora patio ombo ning lumayan lek dicemplungi iwak karo anake.

“Nang bak? Karo dolenan kapal-kapalan?”

“Emoh. Renang kono.”

“Isuk-isuk renang ngko masuk angin.”

Asline ngunu Diman wis dong, anake njaluk renang mesti mergo diujuki bojone. Wingi Diman sempet krungu bojone omong-omongan karo tanggane, janjian pingin njajal kolam renang anyar sing ora adoh saka kampunge.

“Lenang!”

Tomin mbengok maneh. Lek wis ngene angel ngerih-ngerihi. Batine Diman, bojone mesti seneng. Temenan. Pas Diman nggendong anake mlebu, Diman ndelok bojone mesem. Masio ta ndelik-ndelik.

“Tomin ae sing renang.”

“Aku melok.”

“Iku ngge arek-arek. Awakmu melu nyemplung langsung sat banyune.”

“Gak yo, dingge wong gede barang. Aku melok pokoke.”

“Nduwe klambi renang ta?”

“Enggak. Atek clono ae.”

“Gak oleh. Renang nang kolam renang yo kuud atek baju renang.”

“Ngko nyewo ndok kono.”

Diman ambekan dowo.

“Melok tapi gak nyemplung, ngisin-ngisine lek klelep.”

Masio ora trimo ning akhire Wiji milih manthuk. Penting bojone wis gelem dijak renang. Ngko gampang nang kono, pikir keri. Lek mau Wiji sing mecucu, saiki ganti Diman. Ora mergo kudu ngetokno duit dingge nang kolam renang. Ora mergo males ngajari renang anake, ning Diman ora seneng lek bojone melu renang.

Nang kolam renang wis rame. Arek cilik, remaja sak wong tuwek yo akeh. Jenenge nggon anyar, sik apik, sik nggarai penasaran, dadi rame. Kolam renange ono loro. Sing siji dingge arek cilik-cilik, cethek. Sing siji dingge arek gede, sak meteran jerune. Wiji, Diman karo Tomin moro nang kolam dingge arek cilik.

“Lek pipis ngomong,” omonge Wiji nang anake.

Tomin manthuk.

“Kancanono yo, Pak.”

“Koen kate nang ndi?”

Wiji mesem.

“Woo, klelep embuh ngko.”

“Gak, mung sak meteran iku.”

“Kandani kok.”

“Halah, iku akeh uwong ngunu.”

“Yo akeh tapi iso renang. Koen lho gurung iso, malah ngrepoti uwong ngko.”

Wiji mecucu. Wong wedok iku embuh opo’o moro pingin iso renang. Ndelok bojone mecucu, Diman sing gregeten rodo ora tego.

“Kunu, karo Tomin ae. Iki cethek, gak bakal klelep.”

“Yo isin.”

“Isin ndi karo lek klelep?”

Wiji selot mecucu lambene. Koyok arek cilik sing pingin tapi ora diolehi, Wiji mung ngadek karo mangkel.

“Yo mene lek anake wis onok sing nggondeli tak ajari. Saiki ciblon kunu ae.”

Ora mung Wiji wong gede sing nang kolam anak-anak, ning wong wedok iku ancen niate pingin iso renang, dadi dikongkon ciblon nang kolam anak-anak yo ora seneng.

“Nggowo salin gak?”

Wiji manthuk.

“Sing nggenah klambine. Ojo mung ondrokan thok.”

“Gak, atek clono karo kaos.”

Jenenge kolam renang nang kampung, sing moro yo macem-macem. Lek arek cilik ngunu cukup sempakan thok, lha sing aneh-aneh malah sing gede. Wis ngerti renang mesti teles kok mung nggawe kaos singlet putih karo onderok sing jelas-jelas tipis dan temrawang. Ngunu iku sing ora disenengi Diman. Wong lanang iku ora pingin bojone melu-melu koyok ngunu.

“Mak, lene.”

Tomin nyeluki emake. Arek lanang iku kesenengen. Ndelok anake marem, Wiji sing mau mecucu ae mulai iso mesem.

“Mene tak gawekno kolam dewe,” omonge Diman.

“Kolam lele,” saure Wiji.

“Yo gak popo tho. Eman lek mung dingge renang thok, sisan dingge ngingu iwak, iso dingge lawuh.”

Wiji mung nyebek. Wong wedok iku ora melu ciblon, mung lungguhan nang pinggir kolam karo ndeloki anake. Diman sing mau ngomel ae suwi-suwi meneng, masio rodo mesakno bojone.

“Gak iso renang lho gak popo,” omonge nang bojone, “pancet tak sayang.”

“Embuh.”

Sing dirayu sik mangkel ning meneng ae pas dijawil pipine.

***

art · language

Turu


lukisan potret wanita jawa
Lukisan wanita Jawa https://www.bukalapak.com/p/hobi-koleksi/musik/kaset-cd-dvd-piringan-hitam-lagu/1i711p-jual-lukisan-potret-wanita-jawa

Jam enem isuk, omahe Wiji sing biasane wis rame isuk iki anteng. Wiji sing biasa tangi subuh, isuk iki ora krungu suwarane blas. Bojone, Diman, kaet nglilir. Wong lanang iku molet karo angop. Masio matane sik durung amba, wong lanang iku ngroso lek sebelahe sik ono uwong. Ora mung anake, bojone sik mlungker.

Kebelet nguyuh, wong lanang iku akhire tangi. Sarunge digulung, along wong lanang iku budal nang jeding. Mari nguyuh karo ngising, Diman mbalik maneh nang kamare. Anake lanang wis tangi, ning arek lanang iku meneng ae. Nang sebelahe emake yo ketok wis tangi ning sik merem. Ngerti anake melek, Wiji ngeloni anake. Wong loro iku akhire turu maneh.

Diman ngukuri gundule. Ora biasane bojone turu yahmene. Biasane durung azan subuh mesti wis tangi. Umbah-umbah, masak, opo ae wis dicandak. Wis ora iso turu, Diman mbalik nang mburi, pawon. Wong lanang iku gawe kopi.

Ora minggu ning Diman lagi ora ono garapan. Ndelok bojone durung metu saka kamar, wong lanang sing wis ngentekno kopi sak gelas karo rokok rong uthil iku mlebu kamar.

“Mak…”

Sing diceluk ora nyauri, sik merem.

“Lara ta?”

Ora mung nakok, Diman ndemok bathuke bojone. Ora panas, biasa ae.

“Nesu?”

Ora lara, ketoke. Ora biasa meh jam pitu sik ndekem ngeloni anake nang kamar, Diman mikir opo bojone lagi nesu. Wiji mbuka matane. Kriyip-kriyip wong wedok iku nyawang bojone sing lungguh pinggir kasur.

“Awake gak enak?” Diman takon maneh.

Wiji gedhek.

“Meteng?”

Wiji sing sik aras-arasen langsung menteleng krungu pitakonane bojone. Ning wong wedok iku yo sik ora nyuwara, meneng ae. Diman sing mau mung lungguh pinggir kasur melu ngletak.

“Turu enak ya?”

Jam pitu luwih seprapat, Wiji melek mergo anake kroncalan. Arek lanang iku kebelet pipis. Ora nunggu emake, Tomin tangi trus mblayu nang jeding. Masio sik arek, Tomin wis pinter. Arek lanang iku ora tau ngompol. Wiji wis mbiasakno anake iku nguyuh nang jeding. Sak durunge turu yo kon nguyuh dhisik.

“Mak, maem.”

Mari nguyuh Tomin njaluk mangan. Biasane yahmene nang mejo wis cepak panganan. Lek ora sego goreng yo mesti ono tempe opo endog goreng. Ning mergo isuk iki Wiji sik mlungker, nang mejo makan sik resik.

“Anake luwe kae,” Diman sing wis tangi ngomong lirih nang bojone.

Sing dijak omong sik macak watu. Ndelok bojone ora biasa, Diman akhire tangi. Wong lanang iku ngajak anake nang mburi. Masio ora pinter masak, ning lek nggoreng endog opo masak mie Diman yo iso.

“Emoh Pak’e, karo Mak’e.”

“Podo ae, Pak e yo iso nggoreng endog.”

“Emoh.”

Jarang diladeni bapake, Tomin ora gelem digorengno endog bapake. Arek lanang iku njaluk emake sing masakno.

“Tumbas jajan ndok pasar? Tumbas iwak pithik?”

Diman sing ora pingin ngganggu bojone ngrayu anake. Krungu iwak pithik, Tomin langsung mesem. Arek lanang iku gelem.

“Mandi ya, mosok kecut ngene ndok pasar. Isin.”

Sisan mumpung rayuane kenek, Diman ngejak anake adus. Bojone sing sik nang kamar dijarno ae. Nang pasar Diman nukokno lawuh anake. Wong lanang iku sisan tuku sego pecel bungkus dingge dheweke karo bojone.

Mari ngladeni anake, Diman nginguk bojone sing durung ngalih saka kamar. Tomin sing wis wareg, wis ganteng, mlayu dolan karo kancane, tonggo sebelah.

“Syarat ko dukun ta?”

Diman nyedeki bojone maneh. Sing ditakoni ora turu, ning merem.

“Yo apik sih. Timbang mangan kembang, nguntal boto, ngene luwih apik. Sehat yoan. Akeh turu ki apik, gak ngentek-ngenteki panganan. Jajal ngene terus onok seminggu ngunu beras utuh.”

Wiji mbenakno lek turu. Wong wedok iku narik kemule, mlungker maneh.

“Ben dino adus pindo, pisan-pisan gak adus yo gak popo. Eman sabune ya, ngko ndang entek.”

Diman sik ae omong dhewe.

“Wingi kae Lik Tukiran, meneng ae nang kasur, ndarani turu karo bojone tibake kok moro-moro kaku. Padahal sehat lho, bengi yo sik mangan lele goreng. Kok iso yo isuk gak tangi eh mati wisan tibake.”

“Opo sih?”

Wis gelem omong, batine Diman.

“Lapo? Pingin daster ta?”

“Gak.”

“Pingin kutang? Wingi kan mari tuku.”

“Gak.”

“Pingin jalan-jalan? Lha mbok ayo, mumpung gak onok garapan iki.”

“Gak.”

“Pingin lipstik?”

“Gak.”

Diman ngukuri gundule. Ngomong sak kecap-kecap ngene mesti ono sing ora bener. Untung lagi ora ono garapan, kate meneng, ngalem-ngalem yo diladeni ae.

“Njaluk kelon? Ngunu ae isin, biasane yok opo.”

Diman ngomong karo mesem ngguyu.

“Gak!”

Risih karo bojone, Wiji rodo banter lek nyauri.

“Lha njaluk opo?”

“Gak njaluk opo-opo.”

“Lha trus kok meneng ae?”

“Pingin meneng kok.”

Diman selot gemes. Tangane wis gregeten pingin nyiwel pipine bojone ning diempet.

“Tinggal rabi maneh oleh?”

Ora digagas bojone, Diman mbales pingin nggarai bojone gemes. Wiji sing mau turu nyingkuri bojone pindah posisi. Diman sing wis siap mesam-mesem. Kenek.

“Meneng,” omonge Wiji karo nutupi lambene bojone atek tangane.

Diman nyingkirno tangane Wiji saka lambene.

“Kelebon ta awakmu?”

“Aku ngantuk, pingin turu.”

“Lha kaet mau bengi lak wis turu. Yahmene, wis meh jam wolu lho iki.”

“Sik males.”

“Gak nesu?”

“Gak.”

“Gak njaluk opo-opo?”

“Gak.”

“Pingin turu thok?”

Wiji manthuk. Masio ta sik rumongso aneh ning Diman akhire meneng. Wong lanang iku melu merem, melu turu.

***

art · language

Cak Man


warkop
Sketch karya Ade Guntur 

Menungso ki aneh. Urip ning koyok wong mati.”

Nang warung kopi Cak Rahmad, isuk iki wis rame. Tukang becak, buruh bangunan, sales keliling, ono ugo wong kantoran sing lagi ngenakno ngopi nang warunge. Ora nggumun mergo sing nduwe warung resikan. Masio ta mung nang pinggir embong, ning Cak Rahmad pinter noto warunge. Uwit talok sing akeh buahe nambah adem warung kopi ning kutho sing terkenal panas iku.

Yok opo iku maksude, Cak?”

Sing ditakoni ora langsung nyauri, Cak Man, iku jenenge, nyandak kopine trus disruput.

Uripe saiki ning sing dipikir ngko lek mari mati.”

Kan kene lek mati yo gak mati, Cak, onok urip maneh sing abadi. Jare…”

Jare.”

Toni meneng, sales obat iku melu nyruput kopine.

Urip ki dilakoni, opo sing onok saiki. Lek pingin seneng, bahagia, yo usaha saiki. Gak kok, ‘Gak popo saiki rekoso, penting mene mari mati oleh prawan limo’, gendeng.”

Cak Rahmad sing ngrungokno mung mesem. Wong lanang sing mau rame jagongan dhewe malih rodo anteng, melu ngrungokno omongane wong lanang umur seketan taun iku.

Golek duit isuk bengi ditabung, dingge tuku omah, lemah, dijaluki anake jare gak nduwe duit. Dingge mene. Lha mene kapan? Emang lek mati iso digowo?”

Loh lha yo iku, Cak, ditabung dingge mene lek anake wis gede.”

Cek iso ninggal warisan ngunu maksudmu?”

Cak Man nakok nang arek lanang sing mau nyauri. Sing ditakoni manthuk.

Uripmu rekoso, golek duit banting tulang cek anakmu iso urip enak, gak ngrasakno rekosone golek duit. Ngunu?”

Lha iyo.”

Cak Man nyedot rokoke. Wong lanang iku mbenakno lungguhe.

Anak kok dibekali bondo. Anak iku diajari carane cek iso urip dhewe. Bondo gak iso dicekel. Saiki nduwe sembarang kalir, mene kere kleleran nang embong yo akeh. Lek wis ngunu anakmu iso opo. Mental, dibentuk, gak karo bondo ning karo ajarane bapake, emake, gurune.”

Toni sing ora setuju siap-siap nyauri.

Lha ngajari arek koyok ngunu kan butuh bondo, dingge nyekolahno. Dikei panganan apik cek uteke nyandak lek diajar.”

Ngewei panganan apik, apik. Nyekolahno anak yo apik, ning lek trus mikir tanggung jawabe mung koyok ngunu yo buyar. Mangan gak mung sego, pinter gak mung saka sekolahan.”

Wong nang warung gedhek-gedhek. Ono sing setuju Toni, ono sing meneng-meneng setuju omongane Cak Man.

Yo sampeyan gak nduwe anak, Cak, gampang ae ngomong ngunu.”

Gak onok bojo sisan,” ono sing melu nyaut.

Ora nesu, Cak Man malah mesem trus ngguyu banter. Wong-wong sing ndelok Cak Man ngguyu malih bingung.

Trus lek nduwe anak, bojo, brarti uripmu wis lengkap?”

Yo timbang sampeyan, ho oh,” Toni nyauri.

Cak Man mesem maneh, kopine disruput. Rumangsa menang, Toni nambahi maneh.

Mulih kerjo onok sing nyiapno panganan. Nontok rupane anak sing lucu, kesel langsung ilang. Adem yo onok sing ngeloni.”

Cak Rahmad sing mau umek ngladeni pelanggane rodo malih raine. Masio ta ora setuju kabeh karo opo sing diomongno Cak Man, ning wong lanang iku ora seneng lek Toni nggowo-nggowo perkoro uripe Cak Man sing ancen ora jelas sapa keluargane. Cak Rahmad kenal Cak Man wis suwi. Ora kaya pelanggane sing meh ben dino moro nang warung, Cak Man mung kala-kala mara. Wong lanang iku kerep ngilang, kadang seminggu, kadang sesasi ora ketok.

Mene lek wis tuwek, gak iso lapo-lapo onok sing ngurusi. Ngunu?”

Nah, yo iku barang. Saiki sik kuat kerjo, mene ganti diopeni anake.”

Hahahaha, lha kok sakno ngunu anakmu.”

Toni meneng, wong lanang iku ora ngerti maksude Cak Man ngomong kaya ngunu.

Golek bojo cek onok sing ngramut, gawe anak cek onok sing ngopeni. Nyembah cek dikei surgo. Hahaha…”

Ndelok Cak Man jegagakan lek ngguyu, Toni selot ora paham karo pikirane wong lanang nang sandinge iku. Opo salahe saka pikirane.

Sehat kok sing dipikiri lara. Urip kok mung cepak-cepak mati. Emane.”

Agamane sampeyan opo, Cak?”

Cak Man sing mau ngguyu langsung meneng. Wong lanang iku nyawang Toni. Wong-wong liya nang warung melu meneng, ngenteni Cak Man nyauri.

Agamaku gedang goreng karo kopi,” saure Cak Man karo ngemplok gedang goreng.

Wong-wong sing mau meneng podho mesem. Toni sing mau rodo mangkel akhire mung meneng, ngentekno kopine. Pas Cak Man pamit wong-wong langsung ngrasani.

Wong edan,” omonge Toni lirih.

Nang omahe Wiji isuk iki yo wis rame. Anake bengak-bengok nyanyi nirukno lagu nang tipi.

Pak…”

Sik isuk.”

Halah.”

Wiji langsung mecucu. Durung ngomong opo sing dipingine bojone wis nyauri.

Opo?”

Wiji mesem. Kate ngomong ning isin, akhire mung mesam-mesem dhewe.

Muride Cak Man iki. Njaluk kutang? Yoh, tukuo. Mumpung sik urip, mene mati gak kutangan.”

Heh!”

Hahaha…hehehehe…”

Aku tuku.”

Ho oh, tukuo, sak sirmu.”

Nduwe bojo ojo mung kon ngramut, tapi yo diramut.”

Nggih, Gusti Asu, leres.”

Karo nyauri bojone Diman ngelungno jempole, ngece bojone. Sing diece mung nyebek karo ngalih, budal njupuk duit siap-siap nang pasar.

***

art · language

Pesbuk


S painting in Tuscany
ilustrasi dari Google

“Arek iki lho, Man. Biyen lak uireng ngunu, saiki malih putih ngene. Rambute biyen kriwul, saiki lurus apik ngene.”

Diman nyawang layar henpone Arif sing dicedekno nang raine.

“Cemlorot ngunu raine.”

“Ruesik ya. Sumpah, biyen arek iki nylekutis, uelek.”

“Koyok malaikat, raine bersinar.”

“Paidi saiki bangkrut, bojone enom njaluk pegat.”

“Paidi sopo?”

“Bakul rosok, sing ngrabi prawan mari lulus SMA kae lho.”

“Jare sopo?”

“Jare pesbuk. Bojone ben dino nyetatus. Saiki Paidi lumpuh, stroke, gak iso lapo-lapo. Anak bojone tukaran karo ibu tirine, rayahan bondo. Rame, dulur-dulure bojo enom gak trimo.”

“Iku nang henpon tukarane?”

“Ho oh, nang pesbuk. Aku kate ganti HP. HP-ku iki lek dingge poto burek.”

“Poto dingge opo?”

“Ganti poto nang pesbuk. Koen sih gak nduwe.”

Arif lagi seneng utek-utek henpon. Ora ngenteni nganggur, karo kerjo tangane ora iso ucul soko HP. Wong lanang iku kedanan dolanan Facebook. Diluk-diluk mbukai Facebook, pamer poto, nulis status karo ngomentari statuse koncone.

“Ganti HP, Man. Masio koen gak pingin, iku anak bojomu lak yo pingin. Lumayan dingge nyimpen potone anakmu. Suk lek gedhe cek onok kenangan.”

“Onok potone, wingi kae mari poto kok.”

“Gak poto cetak, iku suwi-suwi jamuren, rusak. Lek nang pesbuk kan gak. Kene, potokno aku diluk.”

“Biasane yo poto dhewe.”

“Halah, pisan-pisan.”

Ora nunggu Diman setuju, Arif langsung nggaya. Wong lanang iku nyekel graji karo tatah. Kocomoto irenge digawe.

“Sing apik.”

“Iyo.”

Mari dipotokno Diman, Arif mesam-mesem ndelok rupane dhewe. Poto telu dilebokno Facebook kabeh. Wong lanang iku saiki nunggu komene konco-koncone. Ora mung nang kerjoan, nang kumpulan saiki bapak-bapak yo podho seneng poto karo nyetatus. Bengi ini Diman lagi kumpul rapat RT. Sakdurunge dimulai, bapak-bapak sing podo jagongan iku ngetokno HP dhewe-dhewe.

“Gek ndang dilebokno pespuk, Lik.”

“Sik, sabar. Blajaran iki.”

“Henpone anyar, Rek. Sik mulus.”

“Duh, yok opo iki. Mau diutek-utek anakku.”

“Iku lho, sing ef biru gedhi iku, Lik.”

“Lha kok gak metu iki, biasane langsung metu.”

“Login dhisik iku. Dilebokno paswot e.”

“Paswot e opo?”

“Lha embuh, wong FB-ne sampeyan kok iso takon aku.”

“Iki mau dingge dolenan si Lia. Biasane langsung garek milih poto.”

Rame. Umek karepe dhewe. Diman mung ndelok karo mesem. Eri, tanggane Diman sing umurane sakpantaran nyedeki Diman. Wong lanang iku ngelungno rokok.

“Iki sik onok,” saure Diman.

“Gak dolenan sisan ta?”

“Opo?”

“FB.”

“Gak.”

Eri mesem. Wong lanang iku ngerti lek henpone Diman sik model lawas, mung iso dingge telpon karo SMS-an.

“Aku wingi mari ketemu koncoku SMP, nang FB,” omonge lirih.

Diman nyawang Eri sing ketok mesam-mesem.

“Ngerti Nila?”

“Sing kuning kae?”

“Ho oh. Saiki gak kuning maneh, selot putih, ayu.”

Ora ditakoni, Eri sing ketoke lagi seneng terus ae cerita.

“Rondo wisan saiki. Anake loro. Sik cilik kabeh, sakno aku.”

“Trus?”

Ora nyauri, Eri selot ombo lek mesem. Diman ora nagih. Wong lanang iku yo ora niat takon temenan.

“Eman, sik enom ngunu wis rondo.”

Karo ngomong, Eri sik mesam-mesem. Ora suwi Pak RT mulai rapat. Wong-wong lanang sing mau ngobrol karepe dhewe langsung anteng.

“Pak e…”

Nang omah Diman dienteni anake. Arek lanang iku wis ketok ngantuk.

“Wis maem?”

Tomin manthuk karo ngrangkul bapake, njaluk gendong. Arek cilik iku mau pingin melu bapake rapat ning ora oleh karo emake.

“Enak?”

“Enak lah.”

Diman sing nggendong anake lungguh ngedep bojone sing lagi ngenakno mangan. Raine Wiji kemringet. Wong wedok iku kepedesen sambel gaweane dhewe.

“Sampek ngko ngentat-ngentut tak samblek bokongmu.”

“Lha lapo, wong ngentut kok gak oleh.”

Seneng mangan pedes, Wiji yo kerep lara weteng, mules. Biasane bengi wayahe turu ngentat-ngentut trus lek wis nemen kepising. Ora kroso Tomin nang gendongane Diman merem, turu. Wong lanang iku nelehno anake nang kasur. Wiji sing wis mari mangan, ketok sik umek.

Ngeloni anake, Diman akhire melu keturon. Jam sepuluh wong lanang iku nglilir. Anake sik angkler lek turu ning bojone ora ketok. Ngising mesti, batine. Kroso nguyuh, Diman akhire tangi. Wong lanang iku kaget pas ndelok bojone lagi lungguh nang mejo makan. Penasaran, Diman mlaku alon nyedeki bojone.

Mari ngerti opo sing lagi dilakoni bojone, Diman sing mau kroso nguyuh akhire mbalik nang kamar. Sepuluh menitan bojone nyusul ngletak.

“Gak iso turu?”

“Nglilir,” saure Diman.

Wiji sing wis ngantuk nepakno awake trus merem. Diman nyawangi bojone sing wis merem iku.

“Lapo?”

Meh ae Diman njumbul. Bojone sing kroso disawangi tibake durung turu.

“Opo?”

“Sampeyan iku lho lapo gak merem?”

“Gak popo. Nulis surat ta?”

Diman sing mau ndelok bojone lagi nulis akhire takon.

“Gak.”

“Diary?”

Wiji manthuk.

“Kelingan sing mbiyen?”

“Opo sih. Gak.”

“Nulis aku?”

“Ho oh.”

“Temenan?”

“Gak. Embuh, lagi pingin nulis-nulis ae.”

Diman mesem. Wong lanang iku ngerti lek kaet biyen bojone iku seneng nulis diary, buku harian. Masio kadang penasaran, pingin ngerti isine, ning wong lanang iku durung tahu mbuka. Dheweke percoyo bojone. Opo sing ora diomongno artine dudu dingge dheweke, masio ta iku bojone dhewe.